Financiën

Algemene zaken van PSV.
Plaats reactie
PCGC
Vedette
Berichten: 5105
Lid geworden op: 26 aug 2017, 23:04
Clubvoorkeur:
Has thanked: 348 times
Been thanked: 666 times

Financiën

Bericht door PCGC » 30 aug 2017, 07:45

Ik begrijp dat PSV de transferaanbieding van 4 miljoen voor Douglas Santos heeft ingetrokken, omdat de transfer van Luuk de Jong (6 miljoen) naar Bordeaux is afgeketst.

Aangezien het dus lijkt dat we die inkomsten nodig hadden om een inkomende transfer te doen, is de vraag gerechtvaardigd:

"Hoe staat het met de financiën van onze club"

Volgens mij zijn we echt platzak...
“Geboren met een rood wit hart. Eigen drank en eigen glas, Johnny Baco Eindhovenaar”

JanPietersen
Veelbelovend talent
Berichten: 117
Lid geworden op: 25 aug 2017, 11:22
Clubvoorkeur:

Bericht door JanPietersen » 30 aug 2017, 10:44

PSV is niet platzak, PSV heeft kapitaal, maar PSV heeft ook een begroting ingeleverd en daarin past nu reserves gebruiken om aankopen te doen niet direct.

Ergens vermoed ik ook dat PSV de grond onder het stadion weer terug wil kopen om het op een later moment wederom te kunnen verkopen voor een nieuwe waarde :)

Als je alle zwarte cijfers van laatste jaren bij elkaar op telt moet er toch een aardig bedrag staan.

Gast

Bericht door Gast » 30 aug 2017, 11:45

In de laatste jaarrekening had PSV 22,5 miljoen aan liquide middelen. Die zullen niet allemaal verdampt zijn dus nee, PSV is niet platzak.

Wat Jan Pietersen ook al zegt; PSV lijkt er wel alles aan gelegen om te werken met een sluitende begroting dit jaar en daarin passen geen grote uitgaven. Niet omdat het pertinent niet zou kunnen, maar omdat ze het niet willen.

PCGC
Vedette
Berichten: 5105
Lid geworden op: 26 aug 2017, 23:04
Clubvoorkeur:
Has thanked: 348 times
Been thanked: 666 times

Bericht door PCGC » 30 aug 2017, 13:11

Ik help het jullie hopen...
“Geboren met een rood wit hart. Eigen drank en eigen glas, Johnny Baco Eindhovenaar”

JanPietersen
Veelbelovend talent
Berichten: 117
Lid geworden op: 25 aug 2017, 11:22
Clubvoorkeur:

Bericht door JanPietersen » 30 aug 2017, 13:21

Een niet sluitende begroting is gezeik bij de KNVB... simpel.

KNVB wil dat alle clubs in NL de braafste van de klas zijn...

Gast

Bericht door Gast » 30 aug 2017, 13:26

PCGC schreef:Ik help het jullie hopen...
Hopen is voor vissersvrouwen ;)

Ik baseer me liever op de cijfers.

Gebruikersavatar
Juancho
Legende
Berichten: 12508
Lid geworden op: 25 aug 2017, 13:20
Clubvoorkeur: PSV
Has thanked: 403 times
Been thanked: 656 times

Bericht door Juancho » 30 aug 2017, 15:12

Maar PSV beteaalt wel een dikke 12 miljoen (schijnt meer te zijn) voor Lozano en een dikke 4 miljoen (toch?) voor Luckassen...

Dus geen grote uitgaves willen/kunnen doen is niet helemaal waar dan toch? Bovendien hield PSV dan geen rekening mee met de situatie die er nu is? Dat ze in een behoorlijke noodsituatie zitten zo vlak voor de deadline? Er is dus geen 'paniek' potje?

SKERLA
International
Berichten: 977
Lid geworden op: 26 aug 2017, 09:08
Clubvoorkeur:

Bericht door SKERLA » 30 aug 2017, 15:25

Ik heb totaal geen inzicht in de financiën van PSV, geen tijd en zin om me er echt in te verdiepen, maar mijn gevoel zegt wat Menno aangaf in een ander topic, dat er bewust niet veel uitgegeven wordt i.v.m. de lange termijn (ik heb al het aflossen van ongunstige leningen voorbij zien komen, m.a.w. de financiële reorganisatie is nog steeds gaande).
Alles met het doel om de jaarlijkse kosten terug te dringen.

Voor buitencategorie als Lozano wordt dus wel de buidel (die er dus wel is) getrokken, omdat dat gezien wordt als een 'zekere' investering.
Eensch.

Gast

Bericht door Gast » 30 aug 2017, 15:28

Juancho schreef:Maar PSV beteaalt wel een dikke 12 miljoen (schijnt meer te zijn) voor Lozano en een dikke 4 miljoen (toch?) voor Luckassen...

Dus geen grote uitgaves willen/kunnen doen is niet helemaal waar dan toch? Bovendien hield PSV dan geen rekening mee met de situatie die er nu is? Dat ze in een behoorlijke noodsituatie zitten zo vlak voor de deadline? Er is dus geen 'paniek' potje?
Het gaat dan ook over de situatie die nu ontstaan is. Niet die van twee maanden geleden. Had PSV Europees gespeeld of nog een transfer gemaakt was alles anders geweest. Nu ga je om met de realiteit van dit moment. Lijkt me logisch.

JanPietersen
Veelbelovend talent
Berichten: 117
Lid geworden op: 25 aug 2017, 11:22
Clubvoorkeur:

Bericht door JanPietersen » 30 aug 2017, 15:38

Geen CL was ooit een gat van 10m op de begroting. Resultaat : eigen middelen op
Geen EL is nu gat van 4/5m op de begroting. Resultaat : geen zorgen, er is een potje.

Doel is om dat potje alleen bij nood aan te spreken; boekhoudkundig kon PSV vroeg (voor 1-8) geld uitgeven ivm gedane transfers in de voorgaande periode (1-8 - 31-7) . Dat geld is gebruikt, begroting is met + afgesloten, de + gaat naar een potje en nieuwe seizoen begint. In dit nieuwe seizoen verkoopt PSV een paar spelers, maar zit wel met gat op de begroting van 5m. De spelers die weg zijn gegaan hebben een 15m opgeleverd ongeveer...

5m gaat naar gat in begroting, blijft 10m over.
Die 10m kan nu uitgegeven worden, maar dan moet bij volgende deal weer eerst verkocht worden. Ik denk dat PSV er voor kiest om die 10m niet geheel te gebruiken omdat ze denken winter transfer of zomer transfer te willen doen voor ze iemand verkocht hebben. Of dat ze dat gaan gebruiken om bijvb het contract van een speler op te waarderen en wat centjes cadeau te doen...

Als die 10m nu op gaat en je moet in de winter iets repareren en er is geen verkoop; ben je klaar.

Gebruikersavatar
Juancho
Legende
Berichten: 12508
Lid geworden op: 25 aug 2017, 13:20
Clubvoorkeur: PSV
Has thanked: 403 times
Been thanked: 656 times

Bericht door Juancho » 30 aug 2017, 16:44

Gilles de la Croquette schreef:
Het gaat dan ook over de situatie die nu ontstaan is. Niet die van twee maanden geleden. Had PSV Europees gespeeld of nog een transfer gemaakt was alles anders geweest. Nu ga je om met de realiteit van dit moment. Lijkt me logisch.
Het lijkt mij juist logisch dat je met het opstellen van je begroting toch ook rekening houdt met diverse scenarios. Een top uitgaande transfer is natuurlijk nooit een zekerheid. Net zoals niemand had verwacht dat we nu al uit Europa lagen.

Een begroting maak je toch niet op basis van 1 moment opname? Maar ik zeg er direct bij, ik ben geen financieel expert. Met mijn boerenverstand probeer ik er alleen wat logica in te zien :D

Massimo
Internationale topspeler
Berichten: 4883
Lid geworden op: 21 sep 2017, 18:44
Clubvoorkeur:
Has thanked: 135 times
Been thanked: 491 times

Bericht door Massimo » 21 sep 2017, 23:01

Toen de salarislasten nog wat lager lagen, had PSV al een operationeel tekort van een paar miljoen. (wel inclusief rentelasten) Om kampioen te kunnen worden heeft PSV geïnvesteerd in De Jong, Guardado en het behoud van Depay en Wijnaldum. Samen met de kampioenpremies was er een stijging van 10 miljoen aan salarislasten.

Toen PSV daardoor ook kampioen werd en Depay en Wijnaldum werden verkocht, alhoewel Depay dat seizoen moest compenseren, heeft PSV flink in de bus geblazen met ruim 37 miljoen aan investeringen. Gevolg dat de salarislast nog eens 5 miljoen omhoog ging en dat de afschrijvingslast op spelers van 9,5 naar ruim 17 miljoen ging. Iets wat ook nog eens jaarlijks moet worden gecompenseerd. Als je jaarlijks spelers voor miljoenen koopt, moet je ook voor miljoenen verkopen.

Afgelopen seizoen zal de salarislast al wel wat gedaald zijn, hoeven er geen kampioenpremies worden uitgekeerd en heeft PSV het gros van de lasten van de CL inkomsten een seizoen eerder al gehad. (alhoewel de kampioenpremies in relatie zijn met het laatste.) De boekwinst zal lager zijn dan afschrijvingslasten, maar de CL inkomsten zullen over afgelopen seizoen nog een operationele winst geven waardoor ik uiteindelijk een kleine plus zal verwachten onder aan de streep met een paar miljoen speling aan beide kanten. Het is nog moeilijk te voorspellen of en hoeveel incidentele kosten en eventuele inkomsten zijn geweest. In het boekjaar 2015/2016 was dit namelijk 6 miljoen.

Doordat er geen CL gespeeld wordt, heeft naast de reguliere verkopen die er deze zomer na 1 juli zijn geweest en de afschrijvingslasten ongeveer zullen dekken, moet PSV dit seizoen al een bezuinigingsslag maken. De structurele inkomsten zijn op dit moment nog niet heel veel hoger dan een aantal jaar geleden en dus wordt je afhankelijk van gelden uit Europees voetbal en uitgaande transfers. Nu de EL inkomsten ook nog eens zijn weggevallen zal PSV nog een extra rondje bezuinigen moeten doen of het vergaren van extra transferinkomsten door een speler meer te verkopen.

Gast

Bericht door Gast » 29 sep 2017, 11:47

De jaarcijfers zijn bekend vanaf vandaag en in te zien via PSV.nl

PCGC
Vedette
Berichten: 5105
Lid geworden op: 26 aug 2017, 23:04
Clubvoorkeur:
Has thanked: 348 times
Been thanked: 666 times

Bericht door PCGC » 29 sep 2017, 14:27

Massimo?
“Geboren met een rood wit hart. Eigen drank en eigen glas, Johnny Baco Eindhovenaar”

Massimo
Internationale topspeler
Berichten: 4883
Lid geworden op: 21 sep 2017, 18:44
Clubvoorkeur:
Has thanked: 135 times
Been thanked: 491 times

Bericht door Massimo » 29 sep 2017, 18:02

Op het eerste oog weinig gekke dingen of zaken die me heel erg mee- of tegenvallen inclusief eindresultaat. Een aantal eerste kernpunten die ik zie zijn:

- Sponsorinkomsten nog steeds best laag ondanks dat Philips nog meebetaald.
- De aflossing van de langlopende leningen gaat de goede kant op en het plan om in 2020 alleen nog de 30 miljoen van het partnerfonds open te hebben staan mag geen problemen gaan opleveren de komende jaren. ( plus nog wat te betalen transfersommen langer dan 1 jaar.)
- Operationeel zal PSV een flinke min gaan schrijven dit seizoen. De afschrijvingslasten zijn reeds gecompenseerd, maar zullen nog wel een goede verkoop nodig hebben om de flinke operationele verliezen te compenseren.
- Er is dit seizoen gesneden in de salarislasten en die zullen lager zijn afhankelijk van eventuele bonussen en premies. (Bij sportief succes is het de vraag in welk boekjaar dit zal worden genomen nu PSV veroordeeld zal zijn tot voorrondes.)
- Er is geld, maar door een grotere kostenlast dan inkomsten vind ik het begrijpelijk dat daar voorzichtig me gedaan moet worden.

Tot slot, ondanks dat PSV heeft gesneden in de selectie en deze heeft verjongd, maakt PSV mijns inziens kans om kampioen te worden en indien ze dat worden en ze de CL zouden weten te behalen, dan zou er wel weer wat mogelijk moeten kunnen zijn.

Gebruikersavatar
Juancho
Legende
Berichten: 12508
Lid geworden op: 25 aug 2017, 13:20
Clubvoorkeur: PSV
Has thanked: 403 times
Been thanked: 656 times

Bericht door Juancho » 30 sep 2017, 00:42

Ben zelf erg benieuwd naar de mening van makaveli!

Makaveli
Geselecteerd voor Oranje
Berichten: 804
Lid geworden op: 27 aug 2017, 11:35
Clubvoorkeur:
Has thanked: 28 times
Been thanked: 330 times

Bericht door Makaveli » 30 sep 2017, 10:57

Die is niet heel erg anders dan die van Massimo. Als je onze huidige positie in 1 zin samen wil vatten zou ik zeggen: PSV is op zich gezond maar raakt langzaam verder achterop.

Eigenlijk zie je namelijk ieder jaar hetzelfde, er zit geen enkele groei in de club qua structurele inkomsten. De sponsoring is al vaak genoemd en het meest in het oog springend. Ik vind het altijd wel leuk om het over een iets langere termijn te bekijken en als je bijvoorbeeld het allereerste jaarverslag er bij pakt dat PSV op de eigen site heeft gepubliceerd, 2003-2004, dan zie je dit:

2003-2004 sponsoring: 16.447 miljoen.
2016-2017 sponsoring: 17 miljoen.

Oftewel, in 13 jaar is er een groei gerealiseerd van 0,5 miljoen wat in feite niks is. Je kunt in dat jaarverslag ook nog 2002-2003 zien en toen was het 16.755 dus nagenoeg 17.

Pak je nu Ajax over dezelfde periode:

2003-2004 sponsoring: 17,8 miljoen.
2016-2017 sponsoring: 29,1 miljoen.

PSV en Ajax hadden dus een redelijk vergelijkbare uitgangspositie, PSV is geparkeerd blijven staan bij de start en Ajax rijdt vrolijk door want groeit nog steeds. De nieuwe commercieel directeur bij hun, Menno Geelen, lijkt een schot in de roos wat dat betreft. PSV snakt naar iemand die voor ons ook groei kan realiseren. Op zich logisch dat Ajax meer uit b.v. sponsoring haalt dan wij, maar geen enkele groei in 13/14 jaar tijd is belabberd natuurlijk.

Op vlak van merchandising is PSV van 4,4 miljoen aan omzet in het jaar ervoor, gezakt naar 4 miljoen dit seizoen, Ajax is gegroeid van 12,7 naar 13,6 miljoen. Daar zit dus ook bijna 10 miljoen tussen. Dan hebben ze natuurlijk nog een groter stadion dus meer inkomsten uit seizoenkaarten e.d. (die er vervolgens nooit zijn maar goed, het geld staat op de rekening) en alles bij elkaar ontstaat er qua structurele inkomsten toch echt een groot gat.

Dat zie je ook terug in het uitgaven patroon bij beide clubs, Ajax heeft een salarispost van 55,1 miljoen, wij zijn een stuk bescheidener met 37,5 miljoen. Overigens werd er ten tijde van Sanders nog wel eens geroepen dat PSV druk saneerde op vlak van salarissen door middel van het salarisplafond en dergelijke, dat was echt een mythe. De salarispost is aanzienlijk hoger dan in de Hiddink periode die aangemerkt werd als big spender. Maar in vergelijking met Ajax is het peanuts. Vergeet de verhalen van een Frenkie de Jong maar dat hij bij Ajax meer kansen zag dan bij PSV. Hoewel dat qua jeugdbeleid misschien waar is, betaalt Ajax simpelweg ook gewoon veel meer. Dit verschil zit niet alleen in het eerste elftal, als jeugdspeler is het bij Ajax eveneens kassa.

Er zijn geen echt grote verkopen op transferfront geweest (Narsingh, Moreno, Jozefzoon) en PSV heeft door alle aankopen afgelopen jaren wel hoge afschrijvingen waardoor het resultaat qua vergoedingssommen op -7 miljoen uitkomt.

Al met al is het beeld dat we redelijk gezond zijn, maar stilstaan. En dat is al lange tijd het geval. Dan leun je vooral op transferinkomsten en Europees voetbal om je te handhaven. Vandaar de "paniek" toen we de EL niet haalden. Ajax groeit wel en ook bij Feyenoord zit er groei in, zeker als het nieuwe stadion gerealiseerd zou worden. PSV lijkt niet echt een plan te hebben wat dit betreft, in ieder geval niet naar buiten toe. We moeten wat doen, maar wat weet men ogenschijnlijk niet.

Bekijk je het in het grotere plaatje van het Europees voetbal dan is wel de vraag hoe erg dat verschil op termijn is. Want het Nederlands voetbal zakt weg en je ziet dat Ajax ondanks dat het geld er is, ook moeite heeft om spelers binnen te halen. Het verschil in inkomsten tussen PSV en Ajax is in Nederland veel, maar Europees gezien stelt het weinig voor. Dus in de context van de eredivisie raken we achterop, in de Europese context raakt iedereen achterop en zet 12 miljoen aan sponsorinkomsten extra ook niet echt zoden aan de dijk.

Gebruikersavatar
Juancho
Legende
Berichten: 12508
Lid geworden op: 25 aug 2017, 13:20
Clubvoorkeur: PSV
Has thanked: 403 times
Been thanked: 656 times

Bericht door Juancho » 30 sep 2017, 11:54

Thanks!

Eigenlijk waar ik dus al bang voor was wederom een heel zorgwekkend jaarverslag waar je grof weg uit kan halen dat PSV idd grote moeite heeft om een soort van groei te maken. Ze blijken nu wellicht pas wakker te worden aangezien er gesproken wordt over het aantrekken van een financiele topper. Maarja, dat roepen ze al een hele tijd dus hoe serieus dat te nemen is...

En als leek blijf ik het raar vinden dat we blijkbaar nog steeds spelers moeten verkopen maar dat er niet lang geleden nog werd gezegd dat er 200% een LB zou komen en daar ook geld voor was. Even simpel gezegd misschien, maar als die LB zou komen voor pak um beet 4 miljoen, dan hadden we misschien in de winter of zomer straks zelfs een speler extra moeten verkopen?

Ben er helaas niet echt geruster op geworden dat de huidige leiding PSV omhoog kan helpen.

Gast

Bericht door Gast » 01 okt 2017, 00:27

Juancho schreef:Thanks!

Eigenlijk waar ik dus al bang voor was wederom een heel zorgwekkend jaarverslag.
Schromelijk overdreven voor een club die sinds lange tijd weer financieel gezond is.

Gebruikersavatar
ShovingNE2
Site Admin
Berichten: 14656
Lid geworden op: 25 aug 2017, 11:11
Clubvoorkeur: PSV
Has thanked: 760 times
Been thanked: 2325 times

Bericht door ShovingNE2 » 01 okt 2017, 12:56

'Een heel zorgwekkend jaarverslag'... natuurlijk.
.ShovingNE2 die dreigt weg te gaan is hetzelfde als Lammers, die dreigt een bal aan te nemen. Dat kan ie namelijk helemaal niet.

Ykhim
Vedette
Berichten: 9811
Lid geworden op: 25 aug 2017, 14:40
Clubvoorkeur: PSV
Has thanked: 1036 times
Been thanked: 1145 times

Bericht door Ykhim » 01 okt 2017, 16:39

Juancho heeft gewoon hoge verwachtingen jongens. Hoe hoger die verwachtingen, hoe zorgwekkender het verslag. Logisch.
#WelkomThuisGini

Gebruikersavatar
ziege maar ook zagge
Legende
Berichten: 13440
Lid geworden op: 27 aug 2017, 23:06
Clubvoorkeur: jawadenktezelf
Has thanked: 1068 times
Been thanked: 822 times

Awards:

Bericht door ziege maar ook zagge » 01 okt 2017, 17:42

Makaveli schreef:Als je onze huidige positie in 1 zin samen wil vatten zou ik zeggen: PSV is op zich gezond maar raakt langzaam verder achterop.

Eigenlijk zie je namelijk ieder jaar hetzelfde, er zit geen enkele groei in de club qua structurele inkomsten.
Precies. We mogen ons al in de handjes knijpen als de club een boekhouder heeft die de balans sluitend houdt. Groei realiseren is echt een stap te ver. De wereld raast ons voorbij.

Positieve noot hierbij: zo verzekeren we ons er wel van dat we tot in het einde der tijden onze Calimerocultuur in stand kunnen houden.

Alle gekheid op een stokje, dit is eigenlijk natuurlijk totaal niet acceptabel. De drie posters boven mij snap ik dan ook helemáál niet, waarom zijn jullie schijnbaar zo bang voor ambitie? Die gelatenheid die in de club hangt is wat we ook al jaren terug zien op het veld: lusteloosheid, gebrek aan motivatie. Bijkomend gevolg is dat spelers niet hun max bereiken, niet groeien zoals ze zouden kunnen groeien, wat vervolgens weer bijdraagt aan de bedroevende financiële resultaten van de club, en zo is het cirkeltje rond.

Gast

Bericht door Gast » 01 okt 2017, 18:49

Het is natuurlijk heel makkelijk iedereen die niet meent dat PSV en Ajax op financieel gebied vergelijkbare entiteiten zijn weg te zettwn als ambitieloos. Zo kan ik met hetzelfde gemak jouw posts afdoen als luchtfietserij maar dat is ook niet fair. Je moet echter wel meenemen waar PSV vandaan is gekomen (bijna failliet, forse schulden, gronddeal met de gemeente), de economische realiteit (jarenlange economische crisis waar bij weinig bedrijven sport op 1 stond en wie stopt er dan geld in een wankele onderneming als PSV) en waar we nu staan (bjjna schuldenvrij en gezonder dan sinds lange tijd). Dat is best een knappe prestatie.

Nu is het moment daar om commercieel uit te bouwen met een sterke commerciële man. 100% mee eens. Maar als je meent dat we ooit in de buurt gaan komen van Ajax dan ga je bedrogen uitkomen.

Ykhim
Vedette
Berichten: 9811
Lid geworden op: 25 aug 2017, 14:40
Clubvoorkeur: PSV
Has thanked: 1036 times
Been thanked: 1145 times

Bericht door Ykhim » 01 okt 2017, 19:59

ziege maar ook zagge schreef:
Alle gekheid op een stokje, dit is eigenlijk natuurlijk totaal niet acceptabel. De drie posters boven mij snap ik dan ook helemáál niet, waarom zijn jullie schijnbaar zo bang voor ambitie? Die gelatenheid die in de club hangt is wat we ook al jaren terug zien op het veld: lusteloosheid, gebrek aan motivatie. Bijkomend gevolg is dat spelers niet hun max bereiken, niet groeien zoals ze zouden kunnen groeien, wat vervolgens weer bijdraagt aan de bedroevende financiële resultaten van de club, en zo is het cirkeltje rond.
Het is geen gelatenheid hoor. Ook ik (wij?) hebben ambitie. Maar een verslag dat aangeeft dat de club financieel gezond is ''heel zorgwekkend'' noemen? Dan heb je in mijn ogen té hoge verwachtingen.

Verder wordt hierboven ook aangegeven dat je niet hoeft te verwachten dat we in de buurt gaan komen van Ajax. Grotere club, grotere achterban, spreekt meer aan. Dat is waar we mee moeten leven. Eigenlijk des te knapper dat we al decennia lang iets beter presteren dan Ajax, maar daar hoor ik jou dan weer niet over.
#WelkomThuisGini

Gebruikersavatar
Juancho
Legende
Berichten: 12508
Lid geworden op: 25 aug 2017, 13:20
Clubvoorkeur: PSV
Has thanked: 403 times
Been thanked: 656 times

Bericht door Juancho » 02 okt 2017, 10:22

Jullie kunnen lacherig doen over mijn opmerking, maar als de conclusie is:
Als je onze huidige positie in 1 zin samen wil vatten zou ik zeggen: PSV is op zich gezond maar raakt langzaam verder achterop.

Eigenlijk zie je namelijk ieder jaar hetzelfde, er zit geen enkele groei in de club qua structurele inkomsten.
Dan word ik daar idd niet vrolijk van omdat we wederom achteruit hobbelen als het gaat om het financiele deel en dan metname aan de inkomsten kant. Uit welke situatie je ook komt, winst maken of een stijging hierin zien is altijd mogelijk. Je ziet het bij Ajax, je ziet het bij Feyenoord. Maar wat Maka al terecht zegt: PSV hobbelt achteruit.

En dat vind ik zorgwekkend ja. Dat jullie een biertje op het jaarverslag drinken omdat het zo goed is, moet je zelf weten.

Plaats reactie